Düzenlenmiş, temizlenmiş, yapay zeka ile seslendirilmiş Sevan Nişanyan yazıları.
Birinci Dünya Savaşı’nda tahtta Abdülhamit olsaydı ne olurdu?
Çok fazla fark edeceğini sanmıyorum. Sonuç olarak İttihat ve Tarakki rejimi 1908’de çok büyük umutlarla geldi iktidara, ama kısa zamanda tüm iç ve dış politikalarında Abdülhamit çizgisine evrildi.
Dört arkadaş arabada sizi dinliyoruz. Kapadokya civarındayız. Buradan nereye gidelim?
Eğer yanınızda Ankara’nın Doğusundaki Türkiye kitabı varsa ne ala.
Kurtuluş Savaşı veya Birinci Dünya Savaşı döneminde gerçekten Afrika ve Hindistan’da hilafet ve Türkiye yanlısı eylemler olduğu, İngilizlerin çok zor duruma düştüğü doğru mu?
‘Çok’ kelimesini buradan kaldırıyoruz. Zor duruma düştüğünü, daha doğrusu paniğe veya paranoyaya kapıldığını söyleyebiliriz.
Derin devlet denilirken kast edilen kimdir? Gizli ayinler yapan Tapınak Şövalyeleri mi? Yahudiler mi? Bill Gates mi?
Yok canım, devlet memurlarıdır. İstihbarat örgütleridir. Yüzde doksan oranında istihbarat örgütleridir.
Ankara hükümetinin kuruluş aşamasında meşruiyetinin kaynağı nedir?
Erzurum Kongresi’nden Millet Meclisi’ne giden yolu soruyorsunuz bir bakıma.
İyi okullarda okuyan gençlerin genelde aileleri de tahsilli kişiler. Zeka ve başarı sınıfsal şeyler midir?
Öyledir tabii. Ölçülü olması şartıyla öyle olması da iyi bir şeydir.
Twitter hesabınız neden sürekli kapanıyor? Neyi yanlış yapıyorsunuz? Neden mavi tık alıp kendinizi korumuyorsunuz?
Barbar takımı kampanya yapıp Twitter hesabımı kapattırmayı başardılar.
Çok içiyor musunuz?
Hayır, içkici değilim. 1983, 84 herhalde, 26-27 yaşındaydım, hatırladığım kadarıyla en son o zaman bir kere sarhoş olacak kadar içtim.
Demreli Aziz Nikolaos’tan bahseder misiniz? Noel’le ilgisi nedir?
Hristiyanlık biliyorsunuz 320’li yıllardan itibaren gitgide Roma İmparatorluğunun resmi ve egemen dini oldu.
Hitler seviyesinde bir kişinin Almanya’da oy birliğiyle seçilmesine ne diyorsunuz? Hitler, dünya tarihinin en büyük askeri ve politik dehalarından mıdır?
Toplumların nasıl zaman zaman cinnete kapıldıklarını, bir sürü psikolojisine girip, herkes ne yapıyorsa ben de onlar gibi yapayım noktasına geldiğini, son iki yılda Covid tiyatrosu münasebetiyle bütün dünya çok yakından görme fırsatını buldu.
Beş melikler
Tarih bilimiyle hobi olarak ilgilenebilir miyiz? Yoksa akademik olarak bir tahsil aracı olarak mı başvurulmalıdır?
Tabii ki hobi olarak her şeyle ilgilenebilirsiniz. Uçak mühendisliğiyle de hobi olarak ilgilenebilirsiniz, Wright Kardeşler öyle yapmış.
Batı kültürünün 20. yüzyılın sonlarından itibaren tıkanmasının sebebi kibir midir? Zenginliğin getirdiği rehavet midir?
Kibir değildir, zannetmiyorum. Çünkü Batı’nın kibrinin ve üstünlük kompleksinin en şiddetle tezahür ettiği çağlar 16.
Sonsuz sayıda galaksinin bulunduğu bir evrende, yaşamın sadece bir önemsiz yıldız sisteminin üçüncü gezegeninde ortaya çıkmış olduğuna inanmak güç. Mutlaka başka yaşam formları vardır evrende. Ve mantıken bunlardan en azından bazılarının, akıllı yaşam formları geliştirmiş olması lazım.
Bu da çağdaş bilimsel düşüncenin şaheserlerine bir başka örnek.
Bir sohbetinizde Avrupa’da üniversite müessesesinin evvel emirde İslam dünyasından kopyalandığını iddia etmiştiniz. Buna dair kaynak verebilir misiniz? Veya mevzuu biraz daha aydınlatabilir misiniz?
Cezaevindeyken Hastings Rashdall adlı muhteremin üç kalın ciltten oluşan 1895 basımı “The Universities of Europe in the Middle Ages” adlı klasik eserini okumuştum.
Dünya çapında eğitim sistemi nasıl değişebilir? Kaliteli eğitim nasıl olur? Eğitim reformu gelecek için bir çözüm müdür?
Üçe ayıralım soruyu isterseniz. İlk öğrenim, orta öğrenim ve üniversite.
Musevilerin aksine Hristiyanlıkta domuz eti yemenin yasaklanmamasının sebebi ne olabilir? Aynı şeyi sünnet için de sorarım.
Yeni Ahit’in özellikle Pavlos’un Mektupları bölümlerini okursanız bu soruların cevabını kolayca bulursunuz.
Amerika’nın bedenini mesken tutmuş olan o vahşi ve acımasız ruhu anlatır mısınız? Kim yönetiyor o ruhu?
Amerika, evet, vahşi bir yönü olan bir ülkedir. Sonuçta vahşi bir ülkeyi iskan ettiler ve vahşi bir mücadeleyle bu ülkeyi 200 yılda adam ettiler, az çok medeni bir hale getirdiler.
İstanbul tarihin herhangi bir aşamasında finans merkezi oldu mu?
İstanbul birçok şeyin merkeziydi de finans merkezi miydi onu bilemedim.
Post globalizm hakkında ne düşünüyorsunuz?
Globalizm derken söylenen şey Amerikan hegemonyasıdır. Başka bir içeriği yok o lafın.